Osmanlı Dönemi Vakıf Kira Hükümleri

Osmanlı vakıf sistemi, kamu yararını gözeten süreklilik ilkesi üzerine inşa edilmiş köklü bir hukukî yapıdır. Vakıf mallarının kiraya verilmesi, bu sürekliliğin teminatı olarak vakfın gelir akışını ve kurumsal devamlılığını sağlayan temel uygulamalardan biridir. Kınalızâde Ali Efendi'nin literatürde farklı adlarla anılan vakıf risalesi, istibdâl ve özellikle isti'câr meseleleri etrafında Osmanlı vakıf hukukunun teorik ve pratik boyutlarını ele almaktadır. Ancak risalenin kiralama hükümlerine ayrılan kısmı bugüne kadar ilmî bir tahkike konu olmamıştır. Bu çalışma, beş yazma nüshanın mukabelesiyle hazırlanan tahkikli neşri merkeze alarak, müellifin uzun süreli kiralama, emsal bedel, gasp ve piyasa değişimleri karşısındaki hukukî değerlendirmelerini ayrıntılı biçimde incelemektedir. Böylece eser, hem Osmanlı ilmiye geleneğinin vakıf hukukuna yaklaşımını ortaya koymakta hem de 16. yüzyılın somut hukukî problemlerine verilen cevapları gün yüzüne çıkarmaktadır.